7.1.3 De 7 typen ‘minder makkelijke’ ouders

  1. Niet meewerkende ouders 
    Kenmerken | Dit type ouders neemt geen verantwoordelijkheid, ondanks dat zij aangeven wel mee te willen werken. Als er afspraken worden gemaakt, hebben deze ouders er moeite mee om zich eraan te houden. Zij vind het overgewicht een probleem van het kind zelf en leggen de verantwoordelijkheid voor het oplossen vaak bij de diëtist/consulent neer, zij hebben zelf vaak het idee dat ze daar niet echt een rol in hoeven te spelen of kunnen spelen. Dit hoeft niet te betekenen dat de ouder het slecht bedoeld maar kan komen door onzekerheid of door een eigen negatieve ervaring.  

    Tip | Het is belangrijk dat deze ouders bewust worden van hun ouderrol, functie en verantwoordelijkheid. Daarnaast is het belangrijk de onzekerheid weg te nemen van deze ouder en hen competent te voelen in de opvoeding. Dit kan door veel handvatten, tips en concrete adviezen te geven. Vertel duidelijk wat je van de ouders verwacht en waarom dat zo belangrijk is! 
  1. Overbezorgde ouders 
    Kenmerken | Dit type ouders is overbezorgd als het gaat om het sociaal-emotionele (en/of academische welzijn) van kind. Zij willen hun kind niet loslaten en zoveel mogelijk afschermen van gevaar en negatieve ervaringen. Dit kan komen door eigen negatieve ervaringen. Zo’n ouder stelt zich vaak autoritair op en laat weinig over aan het kind. Ook bij deze ouders is het belangrijk om te onthouden dat zij dit doen met alle goede bedoelingen. 

    Tip | Het is belangrijk om deze ouders bewust te maken van de gevolgen van het overbezorgde gedrag. Benadruk het belang van de autonomie van het kind. Dat is namelijk belangrijk voor het zelfvertrouwen en de zelfredzaamheid. Help de ouder stapje voor stapje los laten. Houdt altijd goed in gedachten dat overbezorgd gedrag vaak voortkomt uit eigen negatieve ervaringen, dit kan dus een pijnlijk onderwerp zijn wanneer je dat bespreekbaar wilt maken. 
  1. Vermijdende ouders 
    Kenmerken | Dit type ouders vermijdt contact, zeker als er problemen zijn, en neemt zelf geen initiatief om contact op te nemen. Hier zal je weinig mee te maken hebben omdat ouders vaak de hulpvragers zijn en in eerste instantie contact met jou hebben opgenomen.  

    Tip | Na enige tijd wanneer het moeilijk wordt, wanneer het niet goed gaat  of wanneer er problemen zijn kan je dit gedrag van ouders wel gaan zien.  Ga niet te hard werken! Daar bedoel ik mee dat je niet te veel achter deze ouders aan moet gaan zitten. Een keer bellen en mailen is goed maar daarna is het aan hun. Geef ruimte. Tevens is het belangrijk om deze ouders niet te streng aan te pakken maar juist begrip te tonen. Geef aan dat je begrijpt dat het niet altijd makkelijk is en dat je je heel goed kan voorstellen dat het soms minder gaat en dat dat bij iedereen voorkomt. Het staat vast dat ouders meer geneigd zijn tot een gesprek, wanneer ze weten dat ze met respect worden behandeld en dat er naar ze geluisterd wordt. Op een niet veroordelende manier. 
  1. Verwaarlozende ouders 
    Kenmerken | Dit type ouders heeft weinig aandacht voor hun kind, en voor hoe het met het kind gaat. Deze ouders zal je ook weinig tegenkomen omdat ook hier geldt dat ouders vaak de hulpvragers zijn. Echter kan het wel voorkomen dat ouders zijn doorverwezen naar jou vanuit een bepaalde instantie en dan zou je wel dit kunnen tegen komen.  Deze situatie kan o.a. ontstaan doordat ouders hun handen vol hebben aan hun eigen problemen, aan andere kinderen of over weinig opvoedingsvaardigheden beschikken. 

    Tip | Oordeel niet te snel. Praat met de ouders wanneer je het vermoeden hebt dat het kind niet genoeg aandacht krijgt. Toon in dat gesprek begrip voor de situatie en wees niet veroordelend, des te meer zullen ouders met je delen. Verwaarlozing is een ernstige zaak. Wanneer je echt denkt dat hier sprake van is, is het belangrijk om advies te vragen bij professionele instanties bijvoorbeeld: Veilig Thuis (AMK). 
  1. Perfectionistische ouders 
    Kenmerken | Dit type ouders vindt het erg belangrijk dat hun kind het goed doet en is erg (of te) betrokken. Dit kan problematisch zijn als het kind niet kan voldoen aan de eisen of verwachtingen van de ouders. Deze ouders bedoelen het vaak goed, maar kunnen erg negatief reageren als het niet zo goed gaat. 

    Tip | Maak deze ouder bewust van de gevolgen. Geef aan hoe belangrijk is voor een kind om de ruimte te krijgen om het niet goed te doen. Vaak zijn deze ouders ook erg gefocust op de schoolloopbaan van hun kind en ervaart het kind veel prestatiedruk. Maak dit bespreekbaar. Doe dit begripvol en zonder te oordelen. Geef aan dat je begrijpt dat een ouder het beste wil voor zijn of haar kind en dat je de goede bedoelingen begrijpt maar benadruk daarnaast ook dat te veel druk kan leiden tot grote onzekerheden en niet het gewenst effect zal hebben dat ouders denken. Wanneer het kind ouder dan 14 jaar zou je in overleg met ouders een keer met het kind apart kunnen spreken om te horen hoe hij of zij de situaties ervaart. Zorg dat je ouders nooit negatief neerzet of te kort doet. De loyaliteit van een kind naar zijn of haar ouders is erg groot en dat zal dus negatief werken. Benadruk juist de goede bedoelingen van ouders maar toon ook begrip voor de gevoelens van het kind. Probeer, zonder te kort te doen aan de normen en waarden van de ouder, een oplossing te vinden.  
  1. Ontevreden ouders 
    Kenmerken | Dit type ouders staat vaak vijandig tegenover de hulp. Deze ouders hebben veel commentaar op hulpverleners of school en de docent. Mogelijke oorzaken van dit gedrag zijn ontevredenheid over eerder bezochte hulpverlening of grote bezorgdheid over hun kind. 

    Tips | Bij dit soort ouders wordt het uiterste gevergd van de deskundigheid. Blijf en handel professioneel. Het kind staat altijd centraal en daar moet rekening mee gehouden worden. Wanneer ouders terecht ontevreden zijn, durf excuses aan te bieden. Wanneer ouders onterecht tevreden zijn is het ook belangrijk om met hen in gesprek te gaan. Doe dit zonder het kind erbij. Vraag aan ouders wat er nodig is om de ontevredenheid weg te nemen. Maak gebruik van de IK-boodschap. Bijvoorbeeld: “Ik merk dat u niet helemaal tevreden bent, ik vind dat vervelend en zou het graag met u oplossen, wat zou u anders willen zien’?  
  1. Met elkaar ruziemakende ouders 
    Kenmerken | Dit type ouders maakt ruzie met elkaar waar jij bij bent. Zij zijn het niet met elkaar eens en willen beide een bevestiging van jou  dat zij gelijk hebben. Hierdoor kan het soms gaan over onderwerpen die niet echt aan de orde zijn. Het kan bij dit type ouders gaan over ouders die gescheiden zijn, maar ook over ouders die bij elkaar zijn. Het kan ook zo zijn dat de aanwezig ouder zich negatieve uit over de afwezige ouder. 

    Tip | KIES GEEN PARTIJ!! Ook al ben je het met één iemand meer eens dan met de ander, zorg dat je er buiten blijft.  Het is belangrijk om begrip te tonen en ouders terug te halen naar het geen waarvoor ze bij jou zijn. Op het moment dat je merkt dat ouders vaak ruzie hebben of dat de aanwezige ouder zich vaak negatief uitlaat over de afwezige ouder in het bij zijn van het kind, is het belangrijk  om daar apart met ouders over te praten. Geef hen aan dat dit echt niet wenselijk is en wat de gevolgen zijn voor het kind. Je mag ook best zeggen dat je dat gewoon niet in jou praktijk wilt hebben of dat je het zelf lastig vindt om daar tussen te zitten. Je bent geen huwelijksbemiddelaar en daarvoor zijn ouders ook niet bij jou gekomen. Maak dus even nog een keer duidelijk waarvoor ze bij jou zijn en dat het belangrijk is om op één lijn te zitten voor het kind!